Een award winnen voor sociale innovatie geeft erkenning, opent deuren en versterkt het netwerk. Maar wat gebeurt er daarna? De echte test van een sociale innovatie ligt niet in de prijsuitreiking, maar in wat er in de jaren erna mee wordt gedaan. Schaalt de aanpak op? Blijft hij missie-zuiver? Houdt de groep mensen die de uitvinding deed het vol? Voor wie nu werkt aan impact ondernemen, zijn die vervolgvragen vaak interessanter dan de prijs zelf.
Purpose won in 2024 de prijs voor Duurzaam Credit Management voor het Doorbraakprogramma Sociaal Incasseren. Een belangrijke erkenning voor jarenlang werk samen met partners in de sector. Maar tegelijk een aanleiding om scherper te kijken naar wat daarna nodig was om de innovatie verder te brengen. Deze pagina hoort bij de bredere kennisbank over maatschappelijk ondernemen.
Hieronder lees je wat een award daadwerkelijk kan opleveren, welke valkuilen er zijn en wat de weg na erkenning vraagt.
Wat een award echt oplevert
Een award levert vrijwel altijd drie zaken: zichtbaarheid, geloofwaardigheid en netwerk. De vraag is wat je daarmee doet.
Zichtbaarheid kan helpen om gesprekken aan te gaan die anders niet hadden plaatsgevonden. Andere organisaties die overwegen vergelijkbaar te werken, bellen sneller. Media nemen sneller op. Aankomende medewerkers melden zich. Voor een aanpak die nog uitgebouwd moet worden is dat waardevol.
Geloofwaardigheid maakt complexe gesprekken makkelijker. Een externe jury heeft gewogen en oordeelt dat dit werk telt. Dat helpt om twijfelaars over de streep te trekken, financiering los te krijgen of stakeholders mee te nemen.
Netwerk is wellicht het meest onderschatte effect. De andere genomineerden, de jury, sponsoren en organisatoren vormen na de prijsuitreiking een groep mensen die je kent en die jou kent. Wie dat netwerk benut, opent deuren die anders gesloten waren gebleven.
Wat er na erkenning gebeurt
De maanden na een prijs zijn vaak intens. Aanvragen voor lezingen en interviews. Andere organisaties die willen leren. Bestaande partners die verwachten dat er nu meer mogelijk is. Eigen medewerkers die trots maar ook moe zijn van het traject naar de prijs toe.
De grootste uitdaging is om de aanpak die de prijs verdiende ook volgens de eigen normen door te zetten. Schaal kan verleiden om snelheid te kiezen boven zuiverheid. Druk om resultaat te tonen kan verleiden om half-werk af te leveren. Bij sociale innovatie wreekt zich dat snel: een goede aanpak die slecht wordt uitgevoerd verliest binnen een jaar zijn voorsprong.
Wie de tijd neemt om na de prijs te reflecteren en te ontwerpen wat de volgende fase wel en niet inhoudt, profiteert langer. Een korte pauze om opnieuw te kiezen wat je wilt en wat je niet wilt, levert vaak meer op dan direct doorrennen.
Lessen voor sociale innovatie
Vijftien jaar werk aan sociale innovatie en de ervaringen rondom verschillende prijzen leverden Purpose lessen op die voor anderen relevant zijn.
Verdien de prijs door werk, niet door storytelling. Het werk zelf moet kunnen worden gevolgd, gemeten en gerepliceerd. Mooie verhalen zonder onderbouwing winnen prijzen, maar overleven de kritische blik na de prijs niet.
Verdeel het krediet ruim. Sociale innovatie ontstaat zelden door een groep alleen. Wie samen werkt met partners, klanten, fondsen en wetenschappers, verdient een prijs voor het hele systeem. Verdeel het krediet zo om de samenwerking sterker te maken.
Investeer in meting en bewijs. Een prijs voor een aanpak waarvan je niet kan laten zien wat hij oplevert, leidt op termijn tot teleurstelling. Maatschappelijke impactmeting hoort bij volwassen sociale innovatie.
Plan de tweede fase serieus. Wat na de prijs komt, moet niet ad hoc zijn. Een routekaart voor doorontwikkeling, schaal en consolidatie hoort er te liggen.
Bescherm de mensen. Mensen die jaren aan iets werkten, zijn na een prijs vaak uitgeput. Ruimte voor reflectie en herstel is belangrijker dan een nieuwe sprint.
De waarde van het programma
Voor het Doorbraakprogramma Sociaal Incasseren betekende de prijs in 2024 niet het eindpunt. Het was een tussenstation. De aanpak wordt sindsdien verder ontwikkeld, met meer partners en bredere toepassing. Andere sectoren, zoals woningcorporaties en energiebedrijven, komen erbij. Het programma zal de komende jaren laten zien of de erkenning gefundeerd was.
Aan de slag met impact ondernemen na erkenning
Voor wie aan een sociale innovatie werkt die mogelijk een keer een prijs krijgt, zijn drie zaken belangrijk te onthouden.
Eerste zaak: bewijs is belangrijker dan verhaal. Verzorg meting en evaluatie vanaf het begin.
Tweede zaak: samenwerking is sterker dan eenzaamheid. Sociale innovatie die in coalitie wordt gebouwd, overleeft langer.
Derde zaak: plan voorbij de prijs. Wat is er na erkenning nodig om de impact echt te realiseren? Begin daar nu al aan te denken.
Bij Purpose begeleiden we sociale innovaties van begin tot opschaling, en delen onze lessen graag met andere initiatieven. Neem contact op voor een gesprek.
Veelgestelde vragen over awards voor sociale innovatie
Welke prijzen bestaan er voor sociale innovatie?
Nederland kent onder andere de prijs Duurzaam Credit Management, de Goldschmeding Foundation Award, regionale prijzen voor sociaal ondernemen en sectorpalmaressen. Daarnaast Europese prijzen zoals de Social Innovation Awards.
Welke aanpak verhoogt de kans op een prijs?
Een aanpak die meetbaar effect heeft, samenwerking laat zien en repliceerbaar is. Jurys zoeken meestal naar combinatie van impact, schaalbaarheid en geloofwaardigheid.
Wat doe je in de maanden na een prijs?
Reflecteer, plan en bescherm. Reflecteer op wat de prijs zegt over je werk. Plan wat de volgende fase vraagt. Bescherm de mensen die het werk dragen tegen overbelasting.
Maakt een prijs financiering makkelijker?
Vaak ja. Geloofwaardigheid en zichtbaarheid helpen bij gesprekken met fondsen, investeerders en partners. Maar een prijs vervangt geen goed plan en sterke onderbouwing.
Wat doe je als de aanpak na de prijs onder druk komt?
Erken het, betrek de relevante stakeholders en pas waar nodig aan. Een aanpak die kritiek opvangt en zich evolueert, blijft sterker dan een aanpak die zich verdedigt.
Hoe deel je een prijs met partners?
Door hen expliciet te erkennen in communicatie en hen mee te nemen in vervolgstappen. Een prijs is vrijwel altijd het werk van velen, hoe scherp dat ook benoemd moet worden.
