Onze propositie sociaal incasseren richt zich op schuldeisers die incasso willen inzetten als een instrument dat tegelijk financieel verstandig en maatschappelijk verantwoord is. Wij geloven dat de sleutel voor een echte doorbraak bij de primaire schuldeisers ligt: de organisaties die als eerste een vordering hebben op een klant. Juist daar wordt de toon gezet en bepaald of een betalingsachterstand uitmondt in een oplossing of in een diepere schuldensituatie.
Te lang werd incasso gezien als een noodzakelijk kwaad, een kostenpost die zo laag mogelijk moest blijven. Wij draaien dat perspectief om. Wanneer een schuldeiser incasso behandelt als een integraal onderdeel van het primaire proces, ontstaat ruimte voor passende en duurzame oplossingen die de relatie met de klant intact houden en de maatschappelijke schade beperken. Dat vraagt om een bewuste keuze van het topmanagement.
In dit artikel beschrijven wij wat onze propositie inhoudt, waarom de urgentie nu zo groot is, wat sociaal incasseren schuldeisers concreet oplevert en hoe de aanpak in de praktijk werkt. Wij baseren ons op jarenlange ervaring sinds 2011 en op de inzichten die wij delen binnen de bredere kennisbank over sociaal incasseren. Zo bieden wij organisaties een onderbouwde route naar verandering.
De propositie in het kort
Sociaal incasseren is volgens onze definitie uit 2024 een mensgerichte incassoaanpak, gericht op passende en duurzame oplossingen, die blijvend voordeel oplevert voor klant, schuldeiser en maatschappij. Onze propositie vertaalt dat uitgangspunt naar een werkwijze die schuldeisers daadwerkelijk kunnen implementeren. Het gaat niet om een mooi ideaal op papier, maar om een concrete verandering in houding, proces en communicatie binnen de incassoafdeling.
Het vertrekpunt is eenvoudig en krachtig: de klant wil betalen, tot het tegendeel bewezen is. Iemand met een betalingsachterstand is geen wanbetaler, maar een mens met een breder financieel verhaal. Wij helpen schuldeisers om elke klant met financiële problemen als geheel te zien, in plaats van als een losse openstaande vordering. Die grondhouding maakt het verschil tussen escalatie en een werkbare oplossing.
Onze propositie omvat een samenhangend geheel van instrumenten, kennis en begeleiding. Met de SI-Toolbox, ontwikkeld met steun van de Goldschmeding Foundation, bieden wij modules zoals de Leidraad, de Meetlat, de Impact Calculator, de Klantmodule en de Footprint. Daarmee kan een schuldeiser de eigen aanpak inrichten, meten en verbeteren. Wat is sociaal incasseren precies leggen wij verder uit op deze pagina.
De kern van onze propositie is dat sociaal incasseren een strategisch onderwerp is, geen losse pilot of marketingverhaal. Wanneer een schuldeiser kiest voor deze aanpak, wordt incasso een manier om mensen te helpen hun problemen op te lossen en ze te behouden als klant. Dat is de belofte die wij waar willen maken, samen met de organisaties die deze stap durven te zetten.
Waarom juist nu: urgentie en cijfers
De urgentie van een andere aanpak is groot. Volgens het IBO-rapport Problematische schulden van de Rijksoverheid uit 2024 hebben ruim 726.000 huishoudens te maken met problematische schulden, ongeveer 8 procent van alle huishoudens. Daarnaast hebben 1,7 miljoen mensen lichte schulden. Deze aantallen laten zien dat het schuldenprobleem geen marginaal verschijnsel is, maar een structureel maatschappelijk vraagstuk dat veel huishoudens raakt.
Daar komt bij dat ongeveer een derde van de huishoudens moeite heeft met rondkomen. Dat betekent dat een aanzienlijke groep klanten kwetsbaar is en bij tegenslag snel in de problemen kan komen. Een strenge, formele incassotoon werkt voor deze mensen averechts. Zij hebben geen straf nodig, maar een aanpak die ruimte geeft en naar een oplossing toewerkt. Daarom is de manier waarop schuldeisers incasseren van directe invloed op de financiële gezondheid van Nederland.
De maatschappelijke kosten van problematische schulden bedragen volgens hetzelfde rapport minstens 8,5 miljard euro per jaar. Het gaat dan onder meer om kosten van uitkeringen, zorg, uitval en maatschappelijke ondersteuning. Een deel van die kosten ontstaat of verergert wanneer incasso te hard of te laat ingrijpt. Schuldeisers die anders incasseren, dragen dus bij aan het verkleinen van deze enorme kostenpost.
Sinds de kredietcrisis is het perspectief verschoven. Waar vroeger werd gedacht dat mensen vaak niet betalen omdat ze niet willen, weten wij nu dat zij vaak niet betalen omdat ze niet kunnen. Dat besef dringt door bij steeds meer schuldeisers, incassobureaus en deurwaarders. De klassieke manier van incasseren past niet meer bij deze tijd. Dat maakt dit het moment om als schuldeiser een bewuste keuze te maken.
De maatschappelijke context vraagt om actie vanuit het hart van organisaties. Schuldeisers staan aan het begin van de incassoketen en hebben daarmee de grootste invloed op de uitkomst. Wij zien dat als een kans en een verantwoordelijkheid tegelijk. Meer over de bredere context vindt u in de kennisbank over het sociaal domein, waar de samenhang tussen schulden, armoede en beleid aan bod komt.
Wat het schuldeisers oplevert
Een veelgehoorde zorg is dat sociaal incasseren vooral geld kost. Wij draaien dat om. Wanneer een klant geholpen wordt naar een duurzame oplossing, blijft hij behouden als klant en ontstaan er minder dure vervolgstappen. Kosten van deurwaarders, juridische procedures en oninbare vorderingen nemen af. Sociaal incasseren is daarmee niet alleen menselijker, maar op de langere termijn ook financieel verstandiger voor de schuldeiser.
Daarnaast levert het reputatiewaarde op. Organisaties die laten zien dat zij maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen, versterken hun positie bij klanten, medewerkers en partners. In een tijd waarin duurzaamheid en sociaal ondernemerschap zwaarder wegen, is een verantwoorde incassoaanpak een onderscheidend kenmerk. Wij hebben in 2024 de Prijs Duurzaam Credit Management ontvangen, wat onderstreept dat deze beweging serieus wordt genomen in de sector.
Sociaal incasseren maakt het ook mogelijk om de eigen impact te meten en te verantwoorden. Met onze Impact Calculator kunnen schuldeisers de maatschappelijke en financiële effecten van hun aanpak inzichtelijk maken, ook in het licht van duurzaamheidsrapportage. Dat helpt bij interne sturing en externe verantwoording. Meer hierover leest u op de pagina over de Impact Calculator en CSRD.
Tot slot voorkomt een doordachte aanpak onnodige kosten die voortvloeien uit foutieve of te hoge incassokosten. Wanneer het proces helder en correct is ingericht, ontstaan er minder geschillen en minder reputatieschade. Wat wel en niet mag rond incassokosten leggen wij uit op deze pagina. Zo combineert sociaal incasseren financieel rendement met maatschappelijke waarde.
Hoe de aanpak in de praktijk werkt
In de praktijk begint sociaal incasseren met een grondhouding die gericht is op het oplossen van de gehele situatie van de klant, in plaats van op de losse vordering. Klanten met structurele problemen missen vaak zelf het overzicht, schamen zich of wantrouwen de schuldeiser op basis van eerdere ervaringen. Daarom vraagt de aanpak om een empathische en begrijpelijke communicatiestijl die ruimte maakt voor contact en vertrouwen.
Wij vertalen die houding naar het concrete incassoproces, van de eerste herinnering tot een passende oplossing. Het traject is erop gericht om vroeg signalen op te pikken en escalatie te voorkomen. Hoe een dergelijk traject er stap voor stap uitziet, beschrijven wij op de pagina over het incassotraject van aanmaning tot oplossing. Daar laten wij zien hoe sociaal incasseren in elke fase vorm krijgt.
Een belangrijk uitgangspunt is dat de schuldeiser de regie houdt over de eigen incassovisie. Of incasso wordt gezien als noodzakelijk kwaad of als strategisch onderwerp, bepaalt alles wat daarna volgt. Wij begeleiden schuldeisers bij het maken van die strategische keuze en het inrichten van het proces. Daarbij gebruiken wij de Leidraad uit onze SI-Toolbox als praktisch kompas voor de inrichting van de aanpak.
Sociaal incasseren staat niet op zichzelf. Het werkt samen met publieke schuldeisers zoals de Belastingdienst, gemeenten en woningcorporaties, en met private schuldeisers zoals banken, energiebedrijven, telecombedrijven en verzekeraars. Ook incassobureaus en deurwaarders spelen een rol in de keten. Wij brengen deze spelers samen via het Doorbraakprogramma Sociaal Incasseren en de community van SI-professionals, zodat kennis en ervaring worden gedeeld.
Om de aanpak verankerd te krijgen, hebben wij samen met Nyenrode Business Universiteit en Mennovatie de routekaart Iedere Incasso Sociaal ontwikkeld. Deze routekaart helpt organisaties om stap voor stap toe te werken naar een volwassen sociale incassopraktijk. Zo wordt sociaal incasseren geen losse actie, maar een blijvend onderdeel van de manier waarop een schuldeiser met klanten omgaat. Meer over de bredere visie leest u onder maatschappelijk verantwoord incasseren.
Onderbouwing en bewijs
Onze propositie rust op een stevig fundament. Wij bestaan sinds 2011 en zijn opgericht tijdens de kredietcrisis, juist op het moment dat het denken over incasso begon te kantelen. In de jaren daarna hebben wij gewerkt met een breed scala aan schuldeisers en partners, en die ervaring vertaald naar instrumenten die in de praktijk hun waarde bewijzen. Die langjarige basis maakt het verschil tussen een mooi voornemen en een werkende aanpak.
Het landschap rond sociaal incasseren is lange tijd gefragmenteerd geweest, met verschillende keurmerken en initiatieven zoals het SVI-keurmerk, Warm Incasseren Rotterdam, het NVI-keurmerk en de SRCM-norm. Daarnaast verenigden primaire schuldeisers zich in de Schuldeiserscoalitie rond het Ethisch Manifest. Deze initiatieven zijn waardevol, maar werken nog te los van elkaar. Wij brengen samenhang aan, zodat schuldeisers niet hoeven te kiezen tussen losse keurmerken zonder gedeelde richting.
Onze instrumenten zijn ontwikkeld met steun van de Goldschmeding Foundation en getoetst in de praktijk. De Meetlat helpt schuldeisers om de eigen volwassenheid te bepalen, terwijl de Footprint en de Impact Calculator inzicht geven in maatschappelijke effecten. Doordat wij samenwerken met partners als het Nibud, de NVVK en Stichting Financieel Gezond Nederland, sluit onze aanpak aan op de bredere infrastructuur rond schuldhulp en financiële gezondheid.
De erkenning blijft niet uit. De Prijs Duurzaam Credit Management 2024 bevestigt dat onze aanpak aansluit bij wat de sector nodig heeft. Belangrijker nog is dat schuldeisers die met ons werken, daadwerkelijk stappen zetten van intentie naar uitvoering. Wij geloven niet in een coalitie die alleen praat, maar in een coalitie die doet. Daar ligt het bewijs dat telt: in de oplossingen die klanten en schuldeisers samen bereiken.
“Sociaal incasseren is pas geslaagd als het verder gaat dan goede intenties en zichtbaar wordt in de manier waarop een schuldeiser elke klant behandelt.”
Wij waken voor wat soms social green washing wordt genoemd: een mooi verhaal naar buiten zonder echte verandering binnen. Daarom koppelen wij onze propositie aan meetbare resultaten en concrete instrumenten. Voorbeelden van organisaties die deze beweging maken, delen wij in onze projecten. Zo laten wij zien dat sociaal incasseren werkt wanneer het serieus en consequent wordt toegepast.
Aan de slag met Purpose
Schuldeisers die de stap willen zetten, helpen wij graag op weg. Wij beginnen met een gesprek over de huidige incassovisie en de ambities van de organisatie. Vanuit dat vertrekpunt bepalen wij samen welke onderdelen van onze propositie het meeste opleveren. Of het nu gaat om het bijstellen van communicatie, het herinrichten van het proces of het meten van impact, wij sluiten aan op de situatie van de schuldeiser.
Een praktische eerste stap is het verkennen van onze instrumenten. Met de SI-Toolbox kunnen schuldeisers direct aan de slag met de Leidraad, de Meetlat en de Klantmodule. Wie zelf wil ervaren wat er beschikbaar is, kan terecht bij de download van de Sociaal Incasso Toolbox. Zo wordt de aanpak concreet en kan de organisatie binnen de eigen context experimenteren en leren.
Voor publieke schuldeisers en overheden bieden wij gerichte ondersteuning. Gemeenten hebben een bijzondere positie, omdat zij tegelijk schuldeiser, hulpverlener en beleidsmaker zijn. Wij begeleiden hen bij het verbinden van deze rollen, zodat incasso en schuldhulp elkaar versterken in plaats van tegenwerken. Meer hierover leest u op de pagina over ons adviesbureau voor gemeenten.
Wij geloven in transparantie, ook over wat onze ondersteuning kost. Daarom werken wij met een heldere maatschappelijke prijslijst, zodat organisaties vooraf weten waar ze aan toe zijn. Een overzicht daarvan vindt u op onze maatschappelijke prijslijst. Op die manier maken wij de drempel om te starten zo laag mogelijk en houden wij de keuze voor sociaal incasseren toegankelijk voor elke schuldeiser.
De boodschap van onze propositie is helder. Schuldeisers staan aan zet en hebben de sleutel in handen voor een doorbraak in sociaal incasseren. Door incasso te zien als strategisch onderwerp in plaats van noodzakelijk kwaad, ontstaat voordeel voor klant, schuldeiser en maatschappij tegelijk. Wij staan klaar om die beweging samen met u vorm te geven, met kennis, instrumenten en een netwerk dat al meer dan tien jaar in opbouw is.
Veelgestelde vragen over de propositie sociaal incasseren
Wat houdt de propositie sociaal incasseren voor schuldeisers in?
Onze propositie helpt schuldeisers om incasso in te zetten als een mensgerichte aanpak, gericht op passende en duurzame oplossingen. Wij combineren een andere grondhouding met concrete instrumenten uit de SI-Toolbox, zodat incasso financieel verstandig en maatschappelijk verantwoord wordt voor klant, schuldeiser en maatschappij tegelijk.
Waarom is sociaal incasseren juist nu urgent?
Volgens het IBO-rapport uit 2024 hebben ruim 726.000 huishoudens problematische schulden en kampt ongeveer een derde met moeite om rond te komen. De maatschappelijke kosten bedragen minstens 8,5 miljard euro per jaar. Een hardere incassotoon werkt averechts, waardoor een andere aanpak nu noodzakelijk en kansrijk is.
Wat levert sociaal incasseren een schuldeiser financieel op?
Een geholpen klant blijft behouden en veroorzaakt minder dure vervolgstappen zoals deurwaarders en juridische procedures. Daardoor dalen de kosten van oninbare vorderingen. Daarnaast versterkt een verantwoorde aanpak de reputatie. Op de langere termijn is sociaal incasseren daarom niet alleen menselijker, maar ook financieel verstandiger.
Hoe verschilt sociaal incasseren van klassiek incasso?
Bij klassiek incasso staat de vordering centraal en betaalt de wanbetaler alle kosten erbovenop. Bij sociaal incasseren is het uitgangspunt dat de klant wil betalen, tot het tegendeel bewezen is. Wij kijken naar de gehele situatie van de klant en werken vanuit empathie toe naar een duurzame oplossing in plaats van escalatie.
Welke instrumenten gebruikt Purpose voor sociaal incasseren?
Wij werken met de SI-Toolbox, ontwikkeld met steun van de Goldschmeding Foundation. Die bevat modules zoals de Leidraad, de Meetlat, de Impact Calculator, de Klantmodule en de Footprint. Daarnaast bieden wij de routekaart Iedere Incasso Sociaal en een community van SI-professionals waarin kennis en ervaring worden gedeeld.
Hoe kan een schuldeiser met Purpose aan de slag?
Wij beginnen met een gesprek over de huidige incassovisie en de ambities van de organisatie. Vervolgens bepalen wij samen welke onderdelen van de propositie het meeste opleveren. Een praktische eerste stap is het verkennen van de Sociaal Incasso Toolbox. Onze maatschappelijke prijslijst maakt vooraf duidelijk waar u aan toe bent.
